Op komst

Gilde Utrecht organiseert in het kader van de tentoonstelling over Gerard van Honthorst in het Centraal Museum een wandeling over Utrechtse schilders in de 16^e en17^e eeuw.

Het was Cornelis Bloemaert, de vader van Abraham Bloemaert, die zich in 1575 vestigde in Utrecht aan de Oudekamp. Abraham Bloemaert geldt als de stamvader van de Utrechtse School; hij had een groot atelier met erg veel leerlingen. Eén van die leerlingen was Gerard van Honthorst, hij zorgde voor een doorbraak van het ‘caravaggisme’ in Nederland.

De wandeling gaat  langs woon- en werkplaatsen van schilders van de Utrechtse school zoals Gerard van Honthorst en Cornelis Poelenburgh. Er wordt stilgestaan bij één van de eerste ‘Teeckenscholen’ in ons land, opgericht  in 1612 door Paulus Moreelse en Abraham Bloemaert. Met deze wandeling willen we een beeld geven van wat zich in Utrecht afspeelde in de periode waarin deze schilders leefden.

De bouwstijl Amsterdamse School ontstond, hoe kan het ook anders, in Amsterdam, aan het begin van de vorige eeuw. Het is een ambachtelijke en expressieve bouwstijl met veel aandacht voor details en een uitgesproken vormentaal.

In Utrecht zien we vaak een eenvoudigere, soberdere variant, wel nog steeds met duidelijke kenmerken van deze stijl. Een aantal pareltjes van de Utrechtse Amsterdamse School zijn te vinden rond het Wilhelminapark en met name in de Schildersbuurt. De architectuurstijl en de achtergronden komen tijdens de wandeling uitgebreid aan bod.

Utrecht was in de middeleeuwen een belangrijke stad. In het stratenpatroon van de binnenstad is nog veel van deze tijd terug te vinden.

De gids voert je mee langs verschillende overblijfselen uit die tijd. Als je Utrecht niet kent, is dit een mooie manier om de stad wat beter te leren kennen. Voor Utrechters is het een ideale gelegenheid om meer over de eigen stad te weten te komen.

Onteigenen was te duur, dus werd Fort Blauwkapel om de kern van het gelijknamige dorp heen gebouwd. Het fort is onderdeel van de unieke Nieuwe Hollandse Waterlinie.

Behalve naar het militaire erfgoed en het verleden van het mooie dorp, kijken we ook naar het hedendaagse hergebruik op het fort. Met woningbouw, bedrijfsruimten en een recreatief deel, heeft het voormalige defensieterrein een nieuwe invulling gekregen.

Start- en eindpunt is het pleintje voor de kerk.
De wandeling duurt 1,5 uur.

Foto: D.C. Goosen, HUA

Migratie is alle tijden; in Utrecht minstens zo oud als de stad zelf. In deze wandeling door het historische centrum van de Domstad bekijken we enkele plekken die herinneren aan nieuwkomers die zich vroeger hier gevestigd hebben. We maken kennis met migranten, groepen en individuen, die zich hier gevestigd hebben, en wat hun komst voor de ontwikkeling van Utrecht heeft betekend.

De oudkatholieke hoveniers van Pijlsweerd: zij voorzagen de Utrechtse stadsbevolking van gezond en voedzaam voedsel. Een verkeersdoorbraak doorkruiste echter vanaf 1940 hun tuinen. In naoorlogs optimisme kwam hier een wijk, traditioneel gebouwd maar met een moderne “leefwijkgedachte”. Een leefwijk voor de laagstbetaalde of werkeloze Utrechter moest echter later snel verdwijnen.

We wandelen door de wijk en zien verrassende doorkijkjes en symbolen van de (tuinbouw)functie van weleer!

Sinds mensenheugenis is Utrecht verbonden met religieus leven.

Zo heeft de Mariaplaats en haar directe omgeving een indrukwekkende “monumentendichtheid”  De  geschiedenis van Utrecht in een notedop

We komen langs de verdwenen Mariakerk, woningen van religieuzen, een ziekenhuis,  conservatorium, verborgen kerken en kroegen en nog veel meer

Na de wandeling kunt u de Gertrudiskathedraal , de zetel van de oudkatholieke aartsbisschop bekijken

De schaduw van de Tweede Wereldoorlog hangt nog altijd zwaar over de statige Maliebaan. Hier had de NSB haar hoofdkwartier, hier stond het huis van voorman Mussert. Maar er woonden ook verzetsstrijders en er was volop illegale activiteit. Zie de plekken met hun beladen verleden, hoor de verhalen.

Utrecht is in 2017 door Unesco tot City of Literature uitgeroepen als eerste Nederlandse stad en heeft een rijke literaire geschiedenis met een breed scala aan dichters en schrijvers die met hun werken de cultuur en geschiedenis hebben beïnvloed.

Tijdens deze wandeling word je meegenomen naar plekken waar schrijvers en dichters hebben gewoond, gewerkt en literaire verhalen en gedichten zich afspelen. Van de middeleeuwse Zuster Bertken tot de hedendaagse dichter Ingmar Heytze, de schrijver Ronald Giphart en nog meer interessante auteurs; ze komen allemaal aan bod!